AB II-27

Beschrijving

Albert Brussee

Fantasy on Themes from the Opera
MAZEPPA
by Clémence de Grandval

 

De Franse componiste Marie Félice Clémence de Reiset, vicomtesse de Grandval (1828–1907), had in haar jeugd pianoles van Friedrich von Flotow. Na haar huwelijk met Charles-Grégoire de Grandval hernam ze haar muziekstudie bij Camille Saint-Saëns. Haar eerste opera, Le sou de Lisle (1859), werd spoedig gevolgd door andere muziekdramatische werken. Mme de Grandval schreef daarnaast onder verschillende pseudoniemen drie symfonieën, kortere symfonische werken, circa zestig liederen, een bekend geworden concert voor hobo en orkest en – zonder compleet te willen zijn – het oratorium La fille de Zaïre. De opera Mazeppa behoort tot haar meest prestigieuze werken. Het is een muziekdrama in vijf aktes, waaraan ze vier jaar gewerkt heeft (1884).

De componiste werkte met een aantal leidmotieven die bij bepaalde situaties telkens weer terugkeren, een werkwijze die duidt op invloed van Wagner. Het belangrijkste muzikale materiaal ligt doorgaans in het orkest. De handelende personen lijken eerder als in een recitatief te ‘spreken’ dan te zingen. Slechts bij uitzondering ontwikkelen zich arioso-achtige cantilenen. Ook in dit opzicht is de muziek eerder schatplichtig  aan Wagner met zijn ‘Sprechgesang’ dan aan Puccini, die juist zijn kracht had in het creëren van de prachtigste melodieën in afgesloten aria’s. De instrumentale gedeelten, zoals de balletmuziek uit de vierde acte, behoren dan ook tot de hoogtepunten van de opera. Deze balletmuziek is separaat in orkestpartituur in druk verschenen en is in het verleden meermalen uitgevoerd. De totale opera werd uitsluitend in een uitgave voor zangstemmen en piano gepubliceerd (‘vocal score’), uitgegeven bij Choudens te Parijs.

Deze 307 bladzijden tellende partituur doorspelend, kwam ik onder de bekoring van bepaalde gedeelten. Van de bijna twintig bestaande Mazeppa-opera’s was dit zonder twijfel een der beste en het zou jammer zijn als deze muziek voor eeuwig onder het stof bedolven zou raken. Het plan groeide er op een of andere wijze ’iets mee te doen’, de mooiste ingrediënten (thema’s, motieven) in de vorm van een klavierfantasie aan de vergetelheid te ontrukken. Zo ontstond in de jaren waarin ik werkte aan Mazeppa in de romantische kunst (van 2010 tot 2014) als muzikale tegenhanger deze concertparafrase, die in 2021-22 werd herzien.

Stijl: laat-romantisch, met af en toe wat pre-impressionistische, Oosterse invloeden; vergelijk de opera Thaïs van Massenet (1884) of het Vijfde Pianoconcert van Saint-Saëns (1896).
Moeilijkheidsgraad: Trap X op  een schaal van I-XII.

 

RECENSIES

 

ZAKELIJKE GEGEVENS
© 2022 AB Music Productions & Editions – Den Haag (eerste oplage).
Aantal pagina’s: 36 (inclusief een voorwoord in het Nederlands en Engels).
Verkrijgbaarheid: in de muziekwinkel of rechtstreeks via de webshop.

19.95

De Fantasy on Themes from the Opera Mazeppa by Clémence de Grandval, een Franse laat-romantische componiste, is een concertparafrase, zoals die vroeger, in de 19de eeuw, veel geschreven zijn. De opera zelf zal wel nooit meer voor het voetlicht worden gebracht, maar de partituur bevat menig mooi moment en ik heb getracht deze in de vorm van een klavierfantasie aan de vergetelheid te ontrukken.

Categorie:
TOP